Zelfgemaakte ketchup

We hebben grote hoeveelheden tomaten gekregen van mijn oom uit Stiermarken; door de zeer warme temperaturen waren ze al heel rijp. We hebben er ketchup van gemaakt, en zo gaat het. Grote witte uien worden in zacht kokende olie langzaam met laurierblaadjes glazig gestoofd. De uien worden eruit gehaald, daarna met bruine suiker gekarameliseerd en met appelazijn geblust, alles tot een siroop ingekookt, vervolgens de gewassen tomaten toegevoegd. De gestoofde uien gaan er weer bij, verse gember, lange Assam-peper en een beetje knoflook worden ook toegevoegd. Op smaak gebracht met vis- en oestersaus, alles wordt op laag vuur langzaam ingekookt. Al halverwege de 18e eeuw werd ketchup als kant-en-klare saus in de kruidenierswinkels verkocht. Toen al werden talloze verschillende recepten voor de rode saus gepubliceerd. De basis van de saus bestond meestal uit paddenstoelen, vis of walnoten. Ook was er de variant met mosselen en oesters.

Herkomst van de naam

De naam ketchup gaat vermoedelijk terug op het Hokkien-woord kê-tsiap, dat zoiets betekent als pekel van ingelegde vis. Handelaren brachten zulke sauzen naar Maleisië en Indonesië, waar ze kechap of ketjap heetten.

De weg naar Europa

Nederlandse en Engelse zeelieden brachten de saus in de 17e eeuw naar Europa. Het vroegste schriftelijke bewijs van het Engelse woord catchup stamt volgens de Oxford English Dictionary uit 1699 en beschrijft het als high East-India sauce.

Engelse saus en tomaten

De Engelse saus van de 18e eeuw was donker en azijnachtig. Tomaten kwamen er pas relatief laat bij. De tomatenketchup van nu is niet door één persoon uitgevonden.

Hierbij passend: Ontbijt en eten, Kamers en prijzen

■